Overview
Tinalakay sa leksyon ang kasaysayan ng wikang pambansa mula panahon ng pagsasarili hanggang sa kasalukuyang panahon, kabilang ang mga batas, pagbabago at isyu ukol dito.
Panahon ng Pagsasarili at Paglaya
- Matapos ang pananakop, nakuha ng Pilipinas ang kasarinlan at kalayaan.
- Noong Hulyo 4, 1946, idineklarang opisyal na wika ang Tagalog batay sa Batas Commonwealth Blg. 570.
- Kasabay ng paglaya, naging opisyal na wika rin ang Ingles dahil sa impluwensya ng mga Amerikano.
Pagdiriwang at Pagpapalaganap ng Wikang Pambansa
- Linggo ng Wika unang ipinagdiriwang tuwing Marso-Abril, isinunod sa kaarawan ni Francisco Balagtas Baltazar.
- Sa Proklamasyon Blg. 186 (1955), inilipat ang pagdiriwang sa Agosto 13-19 bilang paggunita kay Manuel L. Quezon.
- Nilagdaan ni Jose E. Romero (1959) na ang wikang pambansa ay dapat tawaging "Pilipino" at di lamang "Tagalog".
Pagsasabansa at Paglalaganap sa Sistemang Pang-edukasyon at Gobyerno
- Lahat ng tanggapan, gusali, at dokumentong pang-gobyerno ay ginamit ang wikang Pilipino.
- Ginamit ang Pilipino sa mass media: radyo, TV, komiks, magasin, at dyaryo.
- Circular 21 (1956): Ipinag-utos ang pagtuturo at pag-awit ng pambansang awit sa wikang Pilipino sa mga paaralan.
Mga Isyu at Pagbabago sa Katawagan
- Hindi matanggap ng ibang pangkat ang terminong "Pilipino" dahil di ito sumasalamin sa lahat ng wika ng bansa.
- 1972 Constitutional Convention: Mainit ang isyu ng pambansang wika.
- Sa 1987 Konstitusyon, tinawag na itong "Filipino"—tumatanggap ng lahat ng wika sa Pilipinas, kabilang ang mga banyaga at etnikong wika.
Katangian ng Wikang Filipino
- Nakakapagsama ito ng salita mula Kastila, Ingles, at iba't ibang wikang etniko.
- Halimbawa: "asul" (Kastila), "blue" (Ingles), "tanan" (Bisaya), "silya" (Kastila).
Key Terms & Definitions
- Wikang Pambansa — Wikang pinili o nalinang upang gamitin ng buong bansa bilang simbolo ng pagkakaisa.
- Tagalog — Batayang wika ng wikang pambansa noong una.
- Pilipino — Tawag sa wikang pambansa mula 1959, pinalawak mula Tagalog.
- Filipino — Wikang pambansa ayon sa 1987 Konstitusyon na bukas sa lahat ng wika sa Pilipinas.
- Linggo ng Wika — Taunang pagdiriwang sa bawat Agosto bilang paggunita sa ama ng wikang pambansa.
Action Items / Next Steps
- Alamin at pahalagahan ang kasaysayan ng wikang pambansa.
- Maghanda sa pagtalakay ng mga isyu ukol sa wikang Filipino sa susunod na leksyon.